
5746 Sayılı Ar-Ge Teşvik Kanunu Rehberi 2026: Teşvikler, Şartlar ve Başvuru
5746 Sayılı Kanun Nedir?
5746 sayılı "Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun", Türkiye'de özel sektörün Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetlerini vergisel ve mali teşviklerle desteklemek amacıyla 2008 yılında yürürlüğe girmiştir. 7263 sayılı Kanun ile uygulama süresi 31 Aralık 2028 tarihine kadar uzatılmıştır.
Kanunun temel amacı, ülke ekonomisinin uluslararası rekabet gücünü artırmak için teknolojik bilgi üretimini, ürün ve üretim süreçlerinde yeniliği ve verimliliği desteklemektir. İşverenler için ciddi maliyet avantajları sunan bu teşvikler, Ar-Ge yatırımlarını özendirmede kritik bir rol oynamaktadır.
Önemli: 5746 sayılı Kanun kapsamındaki teşvikler 31 Aralık 2028 tarihine kadar geçerlidir. Bazı uygulamalar (uzaktan çalışma oranları gibi) her yıl Cumhurbaşkanı Kararı ile ayrıca belirlenmektedir.
Kimler Yararlanır?
Ar-Ge Merkezleri
Kurumlar vergisi veya gelir vergisi mükelleflerinin, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı onayı ile kurduğu merkezlerdir. En az 15 tam zaman eşdeğer (TZE) Ar-Ge personeli istihdam şartı bulunur. Bazı sektörlerde bu sayı Cumhurbaşkanı Kararı ile 30 TZE'ye çıkarılabilir.
Tasarım Merkezleri
6676 sayılı Kanun ile 5746'ya eklenen tasarım merkezlerinde en az 10 TZE tasarım personeli istihdam edilmesi gerekir. Fiziksel olarak ayrılmış, tasarım faaliyetlerine adanmış bir alan şartı vardır.
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri (Teknoparklar)
4691 sayılı Kanun kapsamında kurulan teknoparklar, yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden elde edilen kazançlar için kurumlar vergisi istisnası sunar. Bu istisna da 31 Aralık 2028'e kadar geçerlidir.
Tekno-girişimciler
Kanunun 2. maddesindeki koşulları sağlayan genç girişimcilere bir defaya mahsus, teminatsız, hibe olarak tekno-girişim sermaye desteği verilmektedir.
2026 Güncel Teşvikler
Gelir Vergisi Stopajı Teşviki
Ar-Ge, tasarım ve destek personelinin ücretleri üzerinden hesaplanan gelir vergisinden, asgari ücret istisnası düşüldükten sonra kalan tutar üzerinden aşağıdaki oranlarda terkin uygulanır:
| Personel Niteliği | Terkin Oranı |
|---|---|
| Doktoralı veya temel bilimlerde yüksek lisanslı | %95 |
| Yüksek lisanslı veya temel bilimlerde lisanslı | %90 |
| Diğer personel | %80 |
Temel bilimler: Matematik, fizik, kimya ve biyoloji lisans programları.
Ücret üst sınırı: Brüt asgari ücretin 40 katını aşan kısım bu teşvikten yararlanamaz.
SGK İşveren Primi Desteği
Ar-Ge, tasarım ve destek personelinin ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin %50'si Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından karşılanır. Bu destek 31 Aralık 2028 tarihine kadar geçerlidir.
Ar-Ge / Tasarım İndirimi
Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde gerçekleştirilen harcamaların tamamı (%100) kurumlar vergisi veya gelir vergisi matrahından indirilir.
İlave indirim: Performans göstergelerinde bir önceki yıla göre en az %20 artış sağlayan merkezlerde, artış tutarının %50'si ilave olarak indirime konu edilir.
Diğer Teşvikler
| Teşvik | Açıklama |
|---|---|
| Damga vergisi istisnası | Ar-Ge/tasarım faaliyetlerine ilişkin tüm kağıtlardan damga vergisi alınmaz |
| Gümrük vergisi istisnası | Proje kapsamında ithal edilen yeni makine ve teçhizat muaftır |
| Tekno-girişim sermaye desteği | Girişimcilere bir defaya mahsus, teminatsız hibe (taban: 100.000 TL) |
2026 Uzaktan Çalışma Oranları
Cumhurbaşkanı Kararı No. 10766 (25 Aralık 2025) ile 31 Aralık 2026 tarihine kadar geçerli olan uzaktan çalışma oranları:
| Personel Tipi | Merkez/Bölge Dışı Çalışma Oranı |
|---|---|
| Bilişim personeli | %100 |
| Diğer personel | %75 |
Bu oranlar, personelin merkez veya bölge dışında (evden, sahadan vb.) geçirdiği sürelerde gelir vergisi stopajı teşvikinden yararlanma sınırını belirler.
Fon Ayırma Yükümlülüğü (2026 Güncellemesi)
Cumhurbaşkanı Kararı No. 10803 ile 1 Ocak 2026 itibarıyla önemli bir değişiklik yapılmıştır:
- Alt sınır: Yıllık Ar-Ge/tasarım indirimi tutarı 5.000.000 TL ve üzerinde olan mükellefler (önceki: 2.000.000 TL) bu tutarın %3'ünü pasifte geçici hesaba aktarmak zorundadır.
- Üst sınır: Yıllık bazda 100.000.000 TL.
- Bu tutar; girişim sermayesi yatırım fonu paylarına, girişim sermayesi yatırım ortaklıklarına veya kuluçka merkezlerindeki girişimcilere sermaye olarak konulmalıdır.
- Yerine getirilmezse: İndirim tutarının %20'si o yıl Ar-Ge indirimine konu edilemez.
Başvuru Süreci
- Dosya hazırlığı: Başvuru dosyası Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Ar-Ge Teşvikleri Genel Müdürlüğü'ne sunulur.
- Ön inceleme: Bakanlık eksik belgeleri tespit eder, 15 gün içinde tamamlanması istenir.
- Uzman değerlendirmesi: Komisyon tarafından atanan 3 uzman başvuruyu inceler.
- Yerinde inceleme: Uzmanlar merkezi ziyaret ederek altyapı, personel ve projeleri değerlendirir.
- Karar: Başvurular en fazla 2 ay içinde sonuçlandırılır. Olumlu kararda Ar-Ge/Tasarım Merkezi Belgesi düzenlenir.
Belge tarihinden itibaren kanundaki tüm destek ve teşviklerden yararlanılmaya başlanır.
Raporlama Yükümlülükleri
Ar-Ge ve tasarım merkezleri, her takvim yılını kapsayan yıllık faaliyet raporunu takip eden yılın Mayıs ayına kadar Bakanlığa sunmak zorundadır.
Rapor şunları içerir:
- Organizasyon ve personel bilgileri
- Bütçe ve mali analiz
- Yürütülen proje detayları ve sonuçları
- Performans göstergeleri (Ar-Ge harcamaları/ciro oranı, patent sayıları vb.)
Bakanlık, raporları en az 2 akademisyen veya hakem atayarak inceler ve merkezi düzenli denetime tabi tutar. Kanun şartlarının sağlanamadığı tespit edilirse teşvik hakları askıya alınabilir veya iptal edilebilir.
2026 Teşvik Özet Tablosu
| Teşvik | Detay | Geçerlilik |
|---|---|---|
| Gelir vergisi stopajı | %95 / %90 / %80 (eğitim durumuna göre) | 31.12.2028 |
| Uzaktan çalışma stopaj oranı | Bilişim: %100, Diğer: %75 | 31.12.2026 |
| SGK işveren primi desteği | İşveren hissesinin %50'si Hazine'den | 31.12.2028 |
| Ar-Ge / Tasarım indirimi | Harcamaların %100'ü | 31.12.2028 |
| İlave Ar-Ge indirimi | Artış tutarının %50'si | 31.12.2028 |
| Damga vergisi istisnası | Tüm Ar-Ge/tasarım belgeleri | 31.12.2028 |
| Gümrük vergisi istisnası | Proje kapsamında ithal edilen yeni eşya | 31.12.2028 |
| Teknopark kazanç istisnası | Yazılım/Ar-Ge/tasarım kazançları KV'den istisna | 31.12.2028 |
| Fon ayırma alt sınırı | 5.000.000 TL (2026'dan itibaren) | Yıllık |
Bordro Hesaplama
5746 sayılı Kanun kapsamındaki teşviklerin bordronuza etkisini görmek için Teşvikli Bordro Hesaplayıcı aracımızı kullanabilirsiniz. Hesaplayıcımız, 2 Puan ve 5 Puan SGK indirimi dahil tüm teşvik senaryolarını karşılaştırmalı olarak hesaplar.
Teşvikli Bordro Hesaplayıcısına Git
Unutmayın: Bu rehberdeki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki veya mali danışmanlık yerine geçmez. Teşvik başvurusu ve uygulama detayları için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın güncel mevzuatını ve bir mali müşaviri referans alınız.
