Nafaka Rehberi

Nafaka türleri, hesaplama kriterleri, artış oranı, nafaka davası süreci ve nafaka alacaklısının hakları hakkında kapsamlı rehber.

Son güncelleme: Mart 2026

Tahmini nafaka tutarını hemen hesaplamak ister misiniz?

Nafaka Hesaplayıcı

Nafaka Nedir?

Nafaka, boşanma veya ayrılık durumunda bir eşin diğer eşe ya da çocuklarına ekonomik destek sağlamak amacıyla mahkeme kararıyla belirlenen düzenli ödemedir. Türk Medeni Kanunu'nun 169, 175 ve 182. maddeleri nafakayı düzenler.

Nafaka, aile birliğinin sona ermesi durumunda ekonomik açıdan zayıf olan tarafın ve çocukların korunmasını amaçlar. Mahkeme, tarafların gelir durumunu, yaşam standardını ve çocukların ihtiyaçlarını dikkate alarak nafaka miktarını belirler.

Önemli: Nafaka cinsiyetten bağımsız bir haktır. Koşulları sağlayan her eş (kadın veya erkek) nafaka talep edebilir.

Tedbir Nafakası (TMK 169)

Tedbir nafakası, boşanma davasının açılmasından kararın kesinleşmesine kadar geçen sürede hâkim tarafından re'sen (kendiliğinden) veya talep üzerine hükmedilen geçici nafakadır.

Tedbir Nafakası Özellikleri

•Dava süresince geçerlidir, boşanma kararı kesinleşince sona erer.
•Kusur aranmaz; her iki eş de talep edebilir.
•Hem eş hem de müşterek çocuklar için hükmedilir.
•Hâkim tarafların ekonomik durumuna göre miktarı belirler.
•Dava açıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar.

İştirak Nafakası (Çocuk Nafakası) - TMK 182

İştirak nafakası, velayeti almayan ebeveynin çocuğun bakım, eğitim, sağlık ve diğer giderlerine katkı sağlaması amacıyla ödediği nafakadır. Çocuk 18 yaşına gelene kadar (reşit olana kadar) ödenir.

İştirak Nafakası Hesaplama Kriterleri

1.Çocuğun yaşı ve ihtiyaçları: Okul çağındaki çocuğun eğitim masrafları, küçük çocuğun bakım giderleri.

2.Ebeveynlerin gelir durumu: Her iki ebeveynin aylık net geliri ve ekonomik gücü.

3.Yaşam standardı: Evlilik süresince çocuğun alışık olduğu yaşam düzeyi.

4.Çocuk sayısı: Her çocuk için ayrı ayrı nafaka belirlenir.

İştirak Nafakası Miktarı Ne Kadar?

Yasada sabit bir tutar belirlenmemiştir. Uygulamada nafaka yükümlüsünün gelirinin yaklaşık %20-30'u arasında belirlenmektedir. Birden fazla çocuk varsa toplam nafaka oranı artabilir ancak genellikle gelirin %40-50'sini geçmez.

Gelir Düzeyi	1 Çocuk (Tahmini)	2 Çocuk (Tahmini)
Asgari ücret	5.000 - 8.000 TL	8.000 - 12.000 TL
Orta gelir (50.000 TL)	10.000 - 15.000 TL	15.000 - 22.000 TL
Yüksek gelir (100.000+ TL)	20.000 - 35.000 TL	30.000 - 50.000 TL

Uyarı: Yukarıdaki tutarlar emsal kararlardan derlenen tahmini değerlerdir. Kesin tutar mahkeme tarafından her davanın özel koşullarına göre belirlenir.

Yoksulluk Nafakası (TMK 175)

Yoksulluk nafakası, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olan eşe ödenen nafakadır. Talep eden eşin kusuru, karşı tarafın kusurundan ağır olmamalıdır.

Koşulları

- Boşanma sonucu yoksulluğa düşecek olmak
- Kusuru karşı taraftan ağır olmamak
- Talep etmek (mahkeme kendiliğinden hükmetmez)
- Boşanma davasında veya sonrasında talep edilebilir

Süre

- Kural olarak süresizdir
- Alacaklının evlenmesiyle sona erer
- Evlilik dışı birlikte yaşama ile kaldırılabilir
- Yoksulluğun ortadan kalkmasıyla kaldırılabilir
- Haysiyetsiz yaşam sürme ile kaldırılabilir

Yoksulluk nafakası miktarı belirlenirken; nafaka yükümlüsünün geliri, alacaklının geliri ve ihtiyaçları, evlilik süresince yaşam standardı, tarafların yaşı ve sağlık durumu dikkate alınır.

Nafaka Miktarı Nasıl Belirlenir?

Türk hukukunda nafaka miktarı için kesin bir formül veya yüzde belirlenmemiştir. Hâkim aşağıdaki faktörleri bir arada değerlendirerek karar verir:

Tarafların Gelir Durumu

Her iki tarafın aylık net geliri, yan gelirleri, kira gelirleri, mal varlığı ve borçları incelenir. Gelir araştırması için SGK, banka ve tapu kayıtları talep edilebilir.

Yaşam Standardı

Evlilik süresince sürdürülen yaşam düzeyi dikkate alınır. Boşanma sonrası nafaka alacaklısının yaşam standardının makul ölçüde korunması amaçlanır.

Çocuğun İhtiyaçları

Eğitim masrafları (okul ücreti, kurs, özel ders), sağlık giderleri, beslenme, giyim, barınma ve sosyal aktiviteler ayrı ayrı değerlendirilir.

Tarafların Yaşı ve Sağlık Durumu

Çalışma kapasitesi, sağlık sorunları, yaş itibarıyla iş bulma imkânı gibi faktörler yoksulluk nafakasında belirleyici olabilir.

Nafaka Artışı

Nafaka miktarı zaman içinde enflasyon ve değişen koşullar nedeniyle yetersiz kalabilir. Bu durumda nafaka artırımı talep edilebilir.

ÜFE Oranı ile Artış

Mahkeme kararında "her yıl ÜFE (Üretici Fiyat Endeksi) oranında artırılmasına" şeklinde hüküm kurulmuşsa, nafaka her yıl otomatik olarak ÜFE oranında artar. Bu durumda ayrıca dava açmaya gerek yoktur.

Kararda ÜFE artışı belirtilmemişse, nafaka artırımı için aile mahkemesine nafaka artırım davası açılması gerekir.

Nafaka Artırım Davası

Nafaka artırım davası açmak için aşağıdaki koşullardan birinin gerçekleşmesi gerekir:

- Nafaka yükümlüsünün gelirinin artması
- Çocuğun ihtiyaçlarının artması (okul değişikliği, sağlık vb.)
- Enflasyon nedeniyle mevcut nafakanın yetersiz kalması
- Yaşam koşullarında önemli değişiklik olması

Nafaka Kaldırma ve Azaltma

Yoksulluk Nafakası Kaldırılma Sebepleri

- Alacaklının evlenmesi (kendiliğinden sona erer)
- Evlilik dışı birlikte yaşama (fiili evlilik)
- Yoksulluğun ortadan kalkması (iş bulma, miras vb.)
- Haysiyetsiz yaşam sürme
- Taraflardan birinin ölümü

Nafaka Azaltma Sebepleri

- Yükümlünün gelirinin önemli ölçüde düşmesi
- Yükümlünün yeniden evlenip bakım yükümlülüğünün artması
- Alacaklının gelir elde etmeye başlaması
- Çocuğun ihtiyaçlarının azalması

Nafaka Ödenmezse Ne Olur?

Nafaka yükümlüsü mahkeme kararıyla belirlenen nafakayı ödemezse, nafaka alacaklısının başvurabileceği hukuki yollar şunlardır:

1. İcra Takibi

Mahkeme kararı ile belirlenen nafaka için doğrudan icra takibi başlatılabilir (ilamlı icra). Nafaka yükümlüsünün maaşından, banka hesaplarından ve mal varlığından tahsilat yapılır. Maaştan kesinti oranı %50'ye kadar çıkabilir.

2. Tazyik Hapsi

İİK (İcra ve İflas Kanunu) madde 344 uyarınca, nafaka ödemeyen kişiye 3 aya kadar tazyik hapsi uygulanabilir. Her ödenmeyen ay ayrı bir suç teşkil eder. Nafaka borcu ödendiğinde hapis sona erer.

3. Haciz ve Mal Varlığına El Koyma

İcra takibi sonucunda nafaka yükümlüsünün taşınır ve taşınmaz mallarına haciz konulabilir. Araç, ev, arsa gibi mal varlıkları haczedilebilir.

Önemli: Nafaka alacağı için zamanaşımı süresi 10 yıldır. Birikmiş nafaka alacakları geriye dönük olarak talep edilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Nafaka miktarı için kesin bir formül yoktur. Mahkeme, tarafların gelir durumunu, çocuğun ihtiyaçlarını ve yaşam standardını değerlendirerek karar verir. İştirak nafakası genellikle yükümlünün gelirinin %20-30'u arasında belirlenir.

İştirak nafakası çocuk 18 yaşına gelene kadar ödenir. Eğitim devam ediyorsa yardım nafakası olarak devam edebilir. Yoksulluk nafakası ise süresizdir; alacaklının evlenmesi, birlikte yaşaması veya yoksulluğun kalkması ile sona erer.

Yoksulluk nafakası konusunda taraflar serbestçe anlaşabilir; talep etmemek de mümkündür. Ancak çocuk nafakası (iştirak nafakası) zorunludur ve hâkim tarafların anlaşmasını çocuğun menfaatine uygun bulmayabilir.

Mahkeme kararında ÜFE artışı belirtilmişse otomatik artar. Aksi halde nafaka artırım davası açılmalıdır. Gelir değişikliği, çocuğun artan ihtiyaçları veya enflasyon artırım gerekçesi olabilir.

Evet. Nafaka cinsiyetten bağımsızdır. Boşanma sonucu yoksulluğa düşecek ve kusuru daha ağır olmayan erkek eş de yoksulluk nafakası talep edebilir.

Evet. İİK 344. madde gereğince nafaka yükümlüsüne 3 aya kadar tazyik hapsi uygulanabilir. Her ödenmeyen ay ayrı suç sayılır. Borcun ödenmesiyle hapis sona erer.

Anlaşmalı boşanmada taraflar birlikte belirler (hâkim onayı gereklidir). Çekişmeli boşanmada ise hâkim tarafların gelir durumunu, çocuğun ihtiyaçlarını ve yaşam standardını dikkate alarak belirler.

Tahmini Nafaka Tutarını Hesaplayın

Gelir bilgilerini ve çocuk sayısını girerek tahmini nafaka tutarını anında öğrenin.

Hesaplamaya Başla